Kasas Suresi

WikiShia sitesinden
Şuraya atla: kullan, ara
Kasas Suresi
Kasas Suresi.png
Anlamı Kıssalar
Başka İsmi "Musa ve Firavun"
Sınıfı Mekki
Nüzul Sırası 49
Sure Numarası 28
Cüz 20
Sayısal Bilgiler
Ayet Sayısı 88
Kelime Sayısı 1443
Harf Sayısı 5933

Kasas suresi (Arapça: سورة القصص) adını, 25. ayette geçen "kasas" kelimesinden almıştır. "Kasas", "kıssalar, olaylar, hikâyeler" anlamına gelmektedir. Doğumundan peygamberliğine kadar Hz. Musa'nın (a.s) kıssası açık ve geniş bir şekilde anlatıldığı için bu sureye "Kasas Suresi" adı verilmiştir. Kasas suresi 88 ayettir. Mekke'de, Neml suresinden sonra inmiştir. Mushaf’taki resmi sırası itibarıyla 28, iniş sırasına göre ise 49. suredir.

Kasas Suresi, Allah'ın birliği, peygamberlik ve öldükten sonra dirilme gibi inanç konularına önem veren surelerdendir. Bu sure izlediği yol ve varacağı hedef bakımından Neml ve Şuarâ sûreleri ile aynıdır. Aynı zamanda, iniş sebepleri bakımından da birbirlerine uygundurlar. Bu sure, kendinden önce gelen iki surede kısaca anlatılan konuları açıklar veya tamamlar.

Tanıtım

  • İsimlendirilmesi

Kıssa ve olaylara yer verdiği veya bazı peygamberlerin kıssalarına değindiği için bu adı almıştır.[1] Hz. Musa’nın (a.s) kıssası bu surede ayrıntılı bir biçimde ele alınmıştır. (3. Ayetten 46. Ayete kadar)

  • Nüzul Sırası ve Yeri

Surenin bir diğer adı “Musa ve Firavun’dur”. Mukatta harfler ile (ta-sin-mim) başlayan on dördüncü suredir ve Mekke’de nazil olmuştur. Mushaf’taki resmi sıralamasına göre yirmi sekizinci, iniş sırasına göre ise kırk dokuzuncu suredir.[2]

  • Ayet Sayısı ve Diğer Özellikleri

Sure 88 ayettir, ancak bazı karilere göre 87 ayettir. Birinci görüş daha doğru ve meşhurdur. Kelime sayısı 1443, harf sayısı ise 5933’tür. Hacim olarak Kur’an’ın orta boyutlu surelerindendir. Yarım cüzden biraz çoktur.[3]Kasas suresi, Mukatta harfler olan «طسم» ‘‘Ta-Sin-Mim’’ ile başladığından dolayı, ‘‘Tavasin’’ sureleri grubundan sayılmıştır.[4]

İçeriği

Kasas suresi, Hz. Musa’nın (a.s) doğumundan Firavun’a karşı zafer kazanması ve Tevrat’ın nazil olmasına kadar gerçekleşen olayları beyan etmiştir. Bu sure, Firavunun gücü, kudreti ve İsrailoğullarına karşı uyguladığı zulümlere değinerek, aslında İsrailoğullarının hiçbir güce ve kuvvete sahip olmadığı halde Firavuna karşı nasıl da zafer kazandığını gözler önüne sermektedir.[5] Hz. Musa ve Firavun’un kıssası, surenin başında, Karun’un kıssası ise surenin sonunda yer almıştır. Kıssaların içinde Müslümanlara tüm gücün Allah’ın elinde olduğu ve onlara yardım ettiği belirtilmekte, Firavun ve Karun’un zahiri malının ise Allah’ın kudreti karşısında bir şey olmadığı hatırlatılmaktadır.

Sure'de, Hz. Musa (a.s) ve Hz. Şuayb’ın (a.s) kıssası, Hz. Musa’nın, (a.s) Hz. Şuayb’ın (a.s) kızıyla evlilik olayı, Hz. Musa’nın (a.s) kardeşi Hz. Harun’un (a.s) fesahat ve belagati, Hz. Resulullah’ın (s.a.a) müjdelenmesi, fetih ve zaferle vatana dönüş, güzel amellerin karşılığının birkaç kat olduğu, kötü amellerin karşılığının ise kendisi kadar olduğu gibi konulara yer verilmiştir.[6]Seyyid Muhammed Hüseyin Tabatabai’nin görüşüne göre, bu öykünün anlatılmasının asıl nedeni; o dönem Mekke’de sayıca az ve zayıf olan müminlere ümit vermekdi. [7]

Meşhur Ayet

وَنُرِيدُ أَن نَّمُنَّ عَلَى الَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا فِي الْأَرْضِ وَنَجْعَلَهُمْ أَئِمَّةً وَنَجْعَلَهُمُ الْوَارِثِينَ

Ve bizse yeryüzünde zayıf bir hâle getirilmesi istenenlere lûtfetmeyi ve onları, halka rehber kılmayı ve yeryüzüne, onları mîras bırakmayı dilemedeydik. (Kasas Suresi / 5)

Mehdilik konularında, bu ayet-i kerimeden çokluca bahsedilmektedir. Şu şekilde söyleyenler de vardır: Ayet-i kerime, İsrailoğullarının Firavun ve taraftarlarına karşı zafer kazanmasından bahsetse de, tarih boyunca cereyan eden İlahi sünnetin de açıklayıcısıdır. Öyleyse İmam Mehdi’nin (a.f) kıyamını da kapsamaktadır. [9]Tefsiri Numune’de yazılanlara göre, bu ayet-i kerime tüm milletleri, hakkın batıla karşı zafer kazanması konusunda, mustazafları ise hükümete ulaşacakları noktasında müjdelemektedir. [10]

İmam Ali’den (a.s) nakledilen bir rivayete göre, ayetin müjdelemesi Ehlibeyt’i de (a.s) kapsamaktadır. [11]

Fazilet ve Özellikleri

İmam Sadık’tan (a.s) şöyle bir rivayet nakledilmiştir: Her kim Neml, Şuara ve Kasas surelerini Cuma akşamı okursa, Allah’ın dostlarından olacak, Allah’ın rahmetinin civarında yer alacak, hiçbir zaman zorluğa duçar olmayacak ve ahretteyse razı olduğu miktarda hatta razı olduğu miktardan daha fazla bir şekilde Cennet ona verilecektir. [12]

Mecmau’l-Beyan Tefsirinde, Allah Resulü’nden (s.a.a) şöyle bir hadis-i şerif nakledilmiştir: Her kim, Kasas suresini okursa, Hz. Musa’yı (a.s) tasdik ve tekzip edenlerin sayısınca, ona 10 mükâfat verilecektir. [13]

Tarihi Rivayet ve Öyküler

  • Hz. Musa (a.s) ve Hz. Harun’un (a.s) öyküsü: 3-43. Ayet-i kerimeler.
  • Hz. Musa’nın (a.s) Firavun’un sarayında büyümesi: Firavun’un halka zulmetmesi, İlahi iradenin Mustazaflardan yana olması, Hz. Musa’nın (a.s) annesi tarafından sandıkta Nil nehrine bırakılması, Firavun hanedanının Hz. Musa’yı (a.s) sudan alması, Firavun’un eşinin Hz. Musa’yı (a.s) büyütmek istemesi, kız kardeşinin Hz. Musa’nın (a.s) peşi sıra gitmesi, Hz. Musa’nın (a.s) getirilen sütannelerin sütünden içmemesi, Hz. Musa’nın (a.s) kız kardeşinin sütannesi içim kılavuzluk yapması, Hz. Musa’nın (a.s) annesine kavuşması, Hz. Musa’nın (a.s) rüşt etmesi, 4-14. Ayet-i kerimeler.
  • Şehirde ihtilaf ve bir kişinin öldürülmesi: Hz. Musa’nın (a.s) ihtilaf ve anlaşmazlığa müdahale ederek, taraftarının düşmanını öldürmesi, Hz. Musa’nın (a.s) korkması, Hz. Musa (a.s) taraftarlarından birinin ikinci kez ihtilaf ve anlaşmazlığa düşmesi, Hz. Musa’nın (a.s) düşmanlarından birinin ona ikinci kez öldürme konusunda uyarıda bulunması, bir kişinin Hz. Musa’nın (a.s) yanına gelerek, kavminin ileri gelenlerinden bir grubun, Hz. Musa’yı (a.s) öldürmek için plan yaptıklarını haber vermesi, Hz. Musa’nın (a.s) şehirden çıkması, 15-21. Ayet-i kerimeler.
  • Medyene Giriş: Hz. Musa’nın (a.s) Hz. Şuayb’ın (a.s) kızlarıyla karşılaşması, Hz. Musa’nın (a.s) Hz. Şuayb’ın (a.s) kızlarına yardım etmesi, Hz. Şuayb’ın (a.s) Hz. Musa’yı (a.s) ücret karşılığında istihdam etmesi, Hz. Şuayb (a.s) ve Hz. Musa’nın (a.s) konuşması, Hz. Şuayb’ın (a.s) kızlarından birinin Hz. Musa’nın (a.s) istihdam edilmesi talebinde bulunması, Hz. Şuayb’ın (a.s) Hz. Musa’nın (a.s) kızlarından biriyle evlenmesi durumunda, sekiz yıl çalışması konusunda sözleşme imzalaması, sekiz yılın sona ermesi ve Hz. Musa’nın (a.s) dönmesi, 22-29. Ayet-i kerimeler.
  • Hz. Musa’nın (a.s) Tur dağında Allah ile konuşması: Hz. Musa’nın (a.s) Tur dağında ateş görmesi, Hz. Musa’nın (a.s) Tur dağında Allah ile konuşması, Yed-i Beyza ve asanın ejderhaya dönüşme mucizesi, Hz. Musa’nın (a.s) Hz. Harun’un (a.s) da yanında gelmesini istemesi, Allah’ın Hz. Musa (a.s) ve taraftarlarının zafer kazanacağını vaat etmesi. 29-35. Ayet-i kerimeler.
  • Hz. Musa’nın (a.s) Firavunu davet etmesi: Hz. Musa’ya (a.s) sihirbaz iftirasında bulunmaları, Firavunun Allahlık iddiasında bulunması, Firavunun Haman’a kule yapmasını emretmesi, Firavunun büyüklük taslaması ve kibirlenmesi, Firavunun denizde boğulması, 36-42. Ayet-i kerimeler.
  • Firavun ve taraftarlarının helak olmasının ardından, Hz. Musa’ya (a.s) kitap nazil olması. 43. Ayet-i kerime.
  • Karun’un Öyküsü: Karun’un Hz. Musa’nın (a.s) kavmine zulüm etmesi, Karun’un devasa serveti, Kavmin Karun’a nasihat etmesi, Karun’un kavme verdiği cevap, Karun’un kendini kavim arasında zinetlendirmesi, bazılarının Karun’un servetini arzulaması ve ahretin üstünlüğü konusunda diğerlerini uyarması, Karun’un kendisi ve evinin yere batarak, azaba duçar olması, Karun’un servetini arzulayanların gaflet uykusundan uyandırılması. 76-82. Ayet-i kerimeler.

Ayetül Ahkâm

Ayet Sayısı Ayet Bab Konu
27 قال انی ارید ان انکحک احدی ابنتی هاتین علی ان تأجرنی ثمانی حجج Kira Nikâh Kiranın şer-i oluşu

Mehriye yerine çalışmanın caiz oluşu

Kasas Suresi Arapça ve Türkçe Meali


Önceki Sure
Neml Suresi
Kasas Suresi Sonraki Sure
Ankebut Suresi

Dış Bağlantılar

Kaynakça

  1. Hürremşahi, Daneşname-i Kur’an, h.ş 1377, c 2, s 1245.
  2. Marifet, Amuzeş-i Ulum-i Kur’an, h.ş 1371, c 2, s 166.
  3. Daneşname-i Kur’an ve Kur’an Pejuhi, c. 2, s. 1244–1245.
  4. Ramyar, Tarih-i Kur’an, h.ş 1387, s 597.
  5. Tabatabai, el-Mizan, h.k 1417, c 16, s 6.
  6. Daneşname-i Kur’an ve Kur’an Pejuhi, c. 2, s. 1244–1245.
  7. Tabatabai, el-Mizan, h.k 1417, c 16, s 6 ve 7.
  8. Hameger, Muhammed, Kur’an sureleri, Nuru’s-Sakaleyn Kur’an ve İtret Kültür merkezi, birinci baskı, Kum, Neşri Nuşera, ş. 1392.
  9. Rıza-i İsfahani, Ayat-i Mehdeviyet der Kur’an ez Memzer-i Ahadis-i Tefsir-i, h.ş 1389, s 131.
  10. Mekarim Şirazi, Tefsir-i Numune, h.ş 1374, c 16, s 17.
  11. Tabersi, Mecmau’l-Beyan, h.ş 1372, c 7, s 375.
  12. Şeyh Saduk, Sevabu’l-Amal, h.k 1406, s 109.
  13. Tabersi, Mecmau’l-Beyan, h.ş 1372, c 7, s 373.

Bibliyografi

  • Kur’an-ı Kerim, tercüme: Muhammed Mehdi Fuladvend, Tahran, Daru’l Kur'âni'l-Kerîm, h.k. 1418/ m. 1376.
  • Danişnamei Kur’an ve Kur’an Pejuhi, c. 2, Bahaddin Hürremşahi’nin katkılarıyla, Tahran, Dustan, Nahid, h.ş. 1377.
  • Ramyar, Mahmut, Tarih-i Kur’an, Tahran, İntişarat-i Emir Kebir, h.ş 1387.
  • Rıza-i İsfahani, Muhammed Ali, Ayat-i Mehdeviyet der Kur’an ez Menzer-i Ehadisi Tefsiri, Mütaalat-i Tefsiri, sayı 4, h.ş 1384.
  • Saduk, İbn Babıveyh, Muhammed bin Ali, Sevabu’l-Amal ve İkabu’l-Amal, Kum, Daru’ş-Şerif er-Razi, h.k 1406.
  • Tabatabai, Seyyid Muhammed Hüseyin, el-Mizan fi Tefsiri’l-Kur’an, Kum: İntişarat-i İslami, h.k 1417.
  • Tabersi, Fadıl bin Hasan, Mecmau’l-Beyan fi Tefsiri’l-Kur’an, Tahran: Nasır Hüsrev, h.ş 1372.
  • Marifet, Muhammed Hadi, Amuzeş-i Ulum-i Kur’an, Merkez-i Çap ve Neşr-i Sazman-i Tebliğat-i İslami, c 1, h.ş 1371.
  • Mekarim Şirazi, Nasır, Tefsir-i Numune, Tahran: Daru’l-Kutubi’l-İslamiye, h.ş 1374.